تاج خروس

تاج خروس
سرده ای از گیاهان گلدار است که دارای ۶۰ گونه متفاوت می‌باشد. گل‌های این گیاه به رنگ‌های بنفش، قرمز و زرد است. بسیاری از اعضای این سرده ویژگی‌ها و کاربردهای مشابهی با اعضای سرده سلوسیا دارند. گیاهِ تاج خروس باید در معرض نورِ کامل خورشید قرار بگیرد و خاکش نیز باید ماسه‌ای، زهکش و غنی باشد.
  گیاهِ تاج خروس باید در معرض نورِ کامل خورشید قرار بگیرد و خاکش نیز باید ماسه‌ای، زهکش و غنی باشد.
 
نام انگلیسی: Amaranthaceae
نام علمی:caudatus Amaranthus
خانواده: تاج خروس - Amaranthaceae


گل تاج خروس یاCelisia L هم نوعی از گل زلف عروسان و جنسی از خانواده تاج خروسها یا آمارانتاسه Amaranthaceae میباشد که بلندی آن در انواع مختلف به یک متر می رسد .



انواع گل تاج خروس

1 ـ تاج خروس پابلند (نقره ای) یا سلیسیا آرژنتا C. argentea : به بلندی یک متر با برگهای سبز تیره کمی متمایل به قرمز ، با گل های قرمز و نقش سفید، این گونه دارای واریته های متعددی میباشد، از همه اقسام ،کاشتن این گونه ی معروف از قدیم در ایران مرسوم بوده .
 

 

   

2– تاج خروس پا کوتاه (نقره ای) کریستاتاC.cristata : گیاهی است به بلندی 20 تا 50 سانتیمتر و از انتهای ساقه آن تاج بزرگ و پهنی که لبه آن چین چین میباشد بیرون می آید و بعلت آنکه کاملا شبیه تاج خروس معروف به چهل تاج است به این نام معروف شده . 
روی این تاج را هزاران گل های کوچک غیر معلوم فشرده به یکدیگر پوشانده که رنگ آنها زرد طلائی ، ارغوانی ، صورتی ، قرمز ، نخودی و غیره بسته به جورهای مختلف است .
 

3- تاج خروس آرژانتا ژاپونی C. cristata variegatajaponica: تاج آن مانند میباشدکه قدیم اروپائیان به کلاه نصب میکردند. 
بوته اش با بوته تاج خروس یکی است ولی به جای یک تاج که روی بوته تاج خروس است روی هر شاخه از این گیاه خوشه های سبک پَر مانند پوشیده از گل های ریز زیادی است که به فراوانی میروید . 
اندام بوته آن مخروطی شکل و کاملا متمایز با جور اول میباشد . 
بذر این دوجور را نیز اوائل فروردین تا اردیبهشت روی خزانه که از خاک سیاه و سبک آماده شده باشد کاشته پس از آنکه بوته ها به اندازة 5 تا 6 سانتیمتر شدند آنها را به محل اصلی منتقل میسازند .



4- تاج خروس شیلدسی ئی C. childsii : اصل این گونه از کشور هند است با تاجهای زرد درخشان .



5ـ تاج خروس تومپو زونی ئی C. thompsonii : این گونه به بلندی 60 سانتیمتر می رسد . 
گل های آن به صورت تاجی به رنگ قرمز درخشان و منقش میباشد .

 

شاید شما هم این گیاه را برای زینت در باغچه کاشته اید و یا به طور خود رو در باغچه دیده اید ولی بدون استفاده از برگهای جوان و بذر آن بوته ها را در آخر فصل بدست خزان سپرده اید ، در حالی که در هزاران سال قبل کشاورزان و قبایلی در مکزیک این گیاه را می کاشتند و از بذر آن برای تغذیه استفاده می کردند و حتی در سال 1519 میلادی انبارهائی که پر از بذر تاج خروس بود در مکزیک پیدا شد .
   

 

بوته تاج خروس در مقابل کود های شیمیائی و سایر کودها حساس است و خیلی زود آسیب می بیند برای آنکه بوته این گیاه خوب رشد کرده و گلش درشت شود کافیست که آنها را در محل آفتاب گیر در خاکی که از مخلوط خاک سیاه ، باغچه و خاک برگ پوسیده درست تشکیل شده باشد کاشت، و روزهای گرم چنان آبیاری کنند که پای بوته ها همیشه مرطوب باشد .

 

آبیاری:

 

این گیاه علاوه بر اینکه تا حدودی به خشکی مقاوم است، واکنش منفی در برابر بستری که همواره مرطوبت است نشان می دهند یعنی علاوه بر اینکه ساقه آن به شکستن حساس می شود، پوسیدگی ریشه نیز شیوع می یابد. بهتر است که آبیاری را در صبح انجام دهید، در این صورت رطوبت اضافی تا رسیدن عصر و شب هنگام از بین می رود و در نتیجه خطر شیوع بیماریهای قارچی کاهش می یابد. همچنین به گفته برخی از پرورش دهندگان این گیاه، اگر سطح خاک به مدت 3-2 روز خشک باقی بماند و بعد نسبت به آبیاری گیاه اقدام شود، مشکلات یاد شده کمتر پیش خواهد آمد. اما این مسئله نباید منجر به خشک کشیدن گیاه شود. به هر حال اگر آبیاری به شکل منظم انجام شود به نحوی که رطوبت مورد نیاز گیاه بخصوص به شکل عمیق و در اطراف ریشه های گیاه برطرف شود این گیاه رشد بهتر و گلدهی مناسب تری خواهد داشت.

 

نور: 

 

تاج خروس به آفتاب کامل نیاز دارد .مکانهای سایه و کم نور از جمله دلایل کاهش رشد گیاه، پریدگی رنگ برگسار ، کاهش شکل گیری گلها، ریزش گلها و کم رنگ شدن گل آذین خواهد شد. اگر در صورت نور شدید آفتاب به آبیاری گیاه توجه شود و گیاه خشکی نکشد، مشکلی برای گیاه به وجود نخواهد آمد.

 

دما: 

 

این گیاه به سرما حساس است و دما را زیر 15 درجه سانتیگراد دوست ندارد. اما اینکه چه مقدار گرما را تحمل می کند بستگی به نوع تاج خروس دارد. Amaranthus caudatus دما را تا حدود 25 درجه می پسندد در حالیکه Celosia argentea و Celosia cristata دما را تا 35 درجه سانتیگراد تحمل می کنند . البته لازم به ذکر است که در صورت افزایش گرمای هوا، اگر محیط کاشت گیاه مکانی نیمه سایه باشد طوریکه از آفتاب گرم بعد از ظهر در امان باشد و به آبیاری منظم گیاه نیز توجه شود، این گیاه گرما را بیش از اعداد یاد شده می تواند تحمل کند و به خوبی به رشد خود ادامه دهد. بنابراین اصولا در مورد این گیاه سرمای هوا عامل محدود کننده رشد و نمو آن محسوب می شود و نه گرمای هوا. البته لازم به ذکر است که دیگر گیاهانی که با نام تاج خروس شناخته می شوند مانند تاج خروس تاجی دما را تا 5 درجه و تاج خروس رشته ای دما را تا 10درجه نیز می توانند تحمل کنند. تحمل کردن تنها به معنی از بین نرفتن این گیاهان است و در چنین شرایطی گیاه رشد چندان مساعدی از خود نشان نمی دهد.

 

خاک:

 

همانطور که اشاره شد گیاهان تاج خروس به ماندگاری آب در بستر کاشت بسیار حساس هستند بنابراین خاک باید زهکش خوبی داشته باشد تا این گیاه به خوبی رشد کند . بنابراین می توان از وجود شن و پرلایت یا هر ماده دیگری که موجب سبک شدن خاک می شود استفاده کرد. از طرفی وجود خاک برگ و یا کود پوسیده گاوی در مخلوط خاکی موجب رشد بهتر این گیاه خواهد شد. ناگفته نماند که اصولا تاج خروس فقر غذایی خاک را خوب تحمل می کند اما اگر خواهان گلدهی بیشتر این گیاه هستید می توان از کود شیمیایی نیز استفاده کرد اما فراموش نکنید که وجود نیتروژن زیاد و بیش ازاندازه مانع از رنگ درخشان گلها می شود. به همین دلیل پیشنهاد می شود که از کودهایی با میزان بیشتر فسفر و پتاسیم به خصوص در طی ماه های بهار و به فاصله 30-20 روز یکبار استفاده شود.

 

تکثیر:

 

گیاه تاج خروس به آسانی از طریق بذر تکثیر می شود. البته بذرها برای جوانه زنی به محیطی گرم نیاز دارند. به بیان دیگر دمای خاک حداقل 15 درجه سانتیگراد و دمای هوا در حدود 25-20 درجه سانتیگراد مناسب جوانه زنی بذرهای این گیاه است. به همین دلیل اگر می خواهید که بذر این گیاه را به شکل مستقیم و در فضای آزاد و در باغچه بکارید صبر کنید تا آخرین سرمای دیررسی بهاره نیز از بین برود. اما در صورت داشتن امکانات برای کاشت بذرها در محیطی حفاظت شده (همانند داخل خانه و یا محیط گلخانه) می توانید 8-6 هفته قبل از آخرین یخبندان بذرها را بکارید و بعد با گرم شدن هوا بذرها را منتقل کنید. انتقال گیاهان جوان به مکان اصلی کاشت را زمانی انجام دهید که گیاهان جوان حدود 8-7 سانتیمتر طول داشته باشند . بین هر دو گیاه حدود 30 سانتیمتر فاصله بگذارید تا فضای کافی برای رشد و نمو در طی فصل رشد را داشته باشد. از زمان کاشت بذر تا تولید گل توسط گیاه حدود 3 ماه طول می کشد.

 

چگونگی گرفتن بذر از گیاهان بالغ:

 

مورد جالبی که در مورد گیاهان تاج خروس وجود دارد این است که بذر این گیاهان می توانند از گیاه مادری جدا شده و در پای گیاه دوران پاییز و زمستان را گذرانده و بعد با گرم شدن هوا خود به خود جوانه زده و تبدیل به گیاهی بالغ و مستقل شوند. همچنین می توان از گیاهان بالغ به راحتی بذر تهیه کرد. بدین صورت که قبل از خشک شدن کامل گل آذین آنان را جدا کرده و بر روی پارچه ای قرار دهید. سپس می توان با تکان دادن گل آذین و یا کشیدن دست بر روی آن بذرها را از آن جدا کرد. البته این کار را زمانی که گل آذین هنوز به گیاه متصل است نیز می توان انجام داد. بذرهای جدا شده را می توان در مکانی سرد و خشک و به دور از نور نگه داشت و برای سال آینده از آنان استفاده کرد..

 

هرس: 

 

گیاهانی که بسیار بلند شده اند را می توان کوتاه کرد تا رشد جدید تحریک شود. گلهای خشکیده را نیز می توان جدا کرد تا گلدهی بیشتر تحریک شود.

 

آفات و بیماری: 

 

مهمترین آفت این گیاه شته است که می تواند مانع از رشد و گلدهی مناسب این گیاه شود. از بین بیماریهای گیاهی نیز پوسیدگی ریشه و لکه برگی قارچی بیشتر از دیگران شایع هستند که با آبیاری مناسب، عدم خیس شدن برگسار در طی آبیاری، و زهکش مناسب خاک تا حدود زیادی میتوان مانع از گسترش این بیماریها شد.

 

 http://parks.tehran.ir/default.aspx?tabid=217&ArticleId=1500

 منابع:

http:// wikipedia.org 
http://www.akairan.com
http://greenhorticulture.persianblog.ir
۲۶ مرداد ۱۳۹۵ ۰۹:۳۹
تعداد بازدید : ۱,۵۹۸

نظرات بینندگان


نام را وارد کنید
تعداد کاراکتر باقیمانده: 500
نظر خود را وارد کنید